محمد مهدى ملايرى
61
تاريخ و فرهنگ ايران ( فارسى )
جهانى مقامى رفيع يافتهاند برآورد ، بسيار كم بودهاند . و كمتر از آنها كسانى بودهاند كه چنين تأليفى را با دقّت علمى و حسنسليقه و جودت تأليف و تدوين درهم آميخته باشند . و بهاينجهت موجب بسى خوشوقتى است كه اخيرا كتابى در اين موضوع در بيروت به اسم « الأدب الفارسى فى اهمّ ادواره و اشهر اعلامه » تأليف آقاى دكتر محمّد محمّدى استاد ادبيّات عرب در دانشگاه تهران و رئيس كرسى زبان و ادبيّات فارسى در دانشگاه لبنان انتشار يافته است . آقاى دكتر محمّدى يكى از علما و محقّقانى مىباشند كه با تحقيقات و تأليفات و محاضرات خود و همچنين با كوششهاى علمى در نشر مجلّهء « الدراسات الادبية » كه زير نظر ايشان در دانشگاه لبنان انتشار مىيابد خدمات بزرگى به هردو ادب فارسى و عربى انجام دادهاند . ( 2 ) [ اين كتاب مشتمل بر فصولى از تاريخ ادبيّات ايران است كه . . . ] اين كتاب مشتمل بر فصولى از تاريخ ادبيّات ايران است كه براى ادب دوستان و پژوهندگان مباحث ادبى كار تحقيق و آشنائى كامل با اين ادبيّات را آسان مىكند و محقّقان را از مراجعه به تاريخ ادبيّات بىنياز مىسازد . در اين كتاب نخست از دورههاى اوّليهء ادبيّات فارسى گفتوگو به ميان آمده ، و سپس تحوّلات آن در دورههاى مختلف قبل از اسلام و عواملى كه بر آن اثر گذاشته و ازآنجمله عوامل دينى و بهخصوص دين زردشتى در دورههاى سهگانه آن مورد گفتوگو قرار گرفته ، و اثر همهء آنها در زندگى عمومى مردم و معتقدات و افكار و روش زندگى آنها نموده شده ، اثرى كه ادبيّات فارسى قديم آنها را چه در اشعار بسيار قليلى كه از دوران كهن آن باقى مانده و چه در آثار منثورى كه با وجود نابود شدن قسمت عمدهء آن باز مقدار زيادى تا دوران اسلام برجاى بوده و به عربى هم ترجمه گرديده در خود منعكس ساخته است .